افشای رفتارهای پنهانی اپلیکیشن‌های سلامت و سرقت بزرگ در دنیای هوش مصنوعی

فکر کنید دفترچه خاطرات یا اطلاعات پزشکی خصوصی خود را به دوستی صمیمی می‌سپارید، اما بعداً می‌فهمید او تمام نوشته‌ها را روی یک تابلوی تبلیغاتی بزرگ در وسط شهر نصب کرده است! این دقیقاً همان اتفاقی است که برای میلیون‌ها کاربر اپلیکیشن‌های ردیابی قاعدگی می‌افتد. بررسی جدید بنیاد موزیلا (Mozilla Foundation) روی برنامه‌های محبوب این حوزه نشان می‌دهد که اپلیکیشن استارداست (Stardust) امتیاز ردشده ۲ از ۱۰ را در حریم خصوصی دریافت کرده است. این برنامه به محض باز شدن و حتی پیش از وارد کردن داده‌ها، ارسال اطلاعات را شروع می‌کند و خصوصی‌ترین جزئیات سلامت کاربران را به شرکت‌های تحلیلی و فیس‌بوک می‌فرستد. در نقطه مقابل، برنامه غیرانتفاعی ئوکی (Euki) با کسب امتیاز ۱۰ از ۱۰ نشان داد که می‌توان برنامه‌ای ساخت که داده‌ها هرگز از گوشی کاربر خارج نشوند.

اما دایره افشاگری‌ها فقط به داده‌های شخصی محدود نمی‌شود و دنیای هوش مصنوعی را هم در بر گرفته است. اخبار جدید نشان می‌دهد شرکت هوش مصنوعی موسیقی سونو (Suno) که ادعا می‌کرد مدل‌های خود را اخلاقی آموزش می‌دهد، حجم عظیمی از آثار هنرمندان را بلعیده است. داده‌های افشاشده توسط یک هکر مشخص کرد این شرکت بیش از ۱۱۳,۸۷۹ ساعت فایل صوتی را از یوتیوب موزیک و حدود ۱ میلیون ساعت پادکست را بدون اجازه جارو کرده است. این افشاگری ثابت می‌کند که غول‌های هوش مصنوعی چطور سوخت الگوریتم‌های خود را از دسترنج هنرمندان تامین می‌کنند.

در لایه سیاست و امنیت بین‌الملل نیز، حملات سایبری ابعاد نگران‌کننده‌تری به خود گرفته‌اند. سرویس امنیت فدرال روسیه یا همان اف‌اس‌بی (FSB) که قبلاً بیشتر به جاسوسی خاموش معروف بود، این بار دست به یک حمله مستقیم به شبکه برق و آب لهستان زده که تا آستانه خاموشی بزرگ پیش رفت. همچنین گزارش‌ها نشان می‌دهند یکی از هکرهای متهم به نفوذ به سازمان‌های ناتو، سابقه دو سال کار در شرکت معروف امنیتی کسپرسکی (Kaspersky) را داشته است؛ موضوعی که ادعاهای قدیمی درباره ارتباط این شرکت با دستگاه‌های اطلاعاتی روسیه را پررنگ‌تر می‌کند.

جالب‌تر اینکه حتی نهادهای امنیتی بزرگ دنیا نیز از این غفلت‌ها در امان نیستند. وزارت امنیت داخلی آمریکا در پلتفرم به اشتراک‌گذاری اطلاعات خود دچار نفوذ شد، اما تحلیل‌گران امنیتی ۲ بار نشانه‌های نفوذ هکرها را «هشدار اشتباه» تلقی کرده و آن را نادیده گرفتند! هکرها با استفاده از تکنیک زندگی خارج از خاک (Living off the Land) و به کارگیری ابزارهای قانونی خود سیستم، توانستند بدون جلب توجه در شبکه ردپا روبازی کنند.

تمامی این رویدادها کنار هم یک پیام واضح دارند: دنیای دیجیتال امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند هوشیاری است. چه زمانی که یک اپلیکیشن ساده سلامت روی گوشی خود نصب می‌کنید و چه زمانی که به سرویس‌های هوش مصنوعی اعتماد می‌نمایید، باید بدانید داده‌های شما باارزش‌ترین دارایی موجود هستند و حفظ آن‌ها تعهدی است که شرکت‌ها به‌راحتی از آن شانه خالی می‌کنند.