چگونه نبوغ سونی و اریکسون، اولین اکوسیستم سرگرمی موبایل را خلق کرد؟

بیایید به اواسط دهه هشتاد شمسی (۲۰۰۵ میلادی) برگردیم؛ روزگاری که برای بیرون رفتن از خانه، باید یک تلفن همراه ساده را در یک جیب می‌گذاشتیم و یک دستگاه پخش موسیقی سنگین (مثل دیسک‌من) با سیم‌هایی که همیشه گره می‌خوردند را در جیب دیگر. ایده اینکه یک دستگاه کوچک هم تماس‌های ما را پاسخ دهد و هم موسیقی را با کیفیتی بی‌نظیر در گوشمان پخش کند، شبیه به رویا بود. در همان سال‌ها، شرکت سونی اریکسون (Sony Ericsson) که زیر سایه سنگین نوکیا و موتورولا نفس می‌کشید، تصمیم گرفت با یک جادوی قدیمی، ورق را برگرداند: تزریق DNA دستگاه‌های افسانه‌ای «واکمن» (Walkman) به درون یک تلفن همراه.

در آگوست سال ۲۰۰۵، پرده‌ها کنار رفت و مدلی متولد شد که تاریخ را به دو نیم کرد: دبلیو۸۰۰ (W800). این گوشی با رنگ‌بندی جسورانه کرم و نارنجی، فقط یک موبایل نبود؛ یک بیانیه فرهنگی بود. برخلاف رقبا، وقتی جعبه دبلیو۸۰۰ را باز می‌کردید، با یک هندزفری بی‌کیفیت و پلاستیکی روبرو نمی‌شدید. سونی یک هدفون درون‌گوشی حرفه‌ای با قابلیت تفکیک صدای عالی و باس (Bass) عمیق در جعبه قرار داده بود. یک دکمه اختصاصی نارنجی با لوگوی W روی گوشی قرار داشت که حتی در حالت پرواز، دستگاه را به یک پخش‌کننده موسیقی تمام‌عیار تبدیل می‌کرد. این ترکیب در کنار یک دوربین ۲ مگاپیکسلی خارق‌العاده، بازار جهانی را منفجر کرد.

دوران طلایی آغاز شده بود. سونی اریکسون هر سال جادوی جدیدی رو می‌کرد. آن‌ها در مدل‌های بعدی، سنسورهای شتاب‌سنج قرار دادند تا با یک تکان ساده دست (Shake Control)، آهنگ عوض شود. سال‌ها قبل از آنکه اپلیکیشن شزم (Shazam) معروف شود، نرم‌افزاری به نام ترک‌آی‌دی (TrackID) روی این گوشی‌ها قرار داشت که با شنیدن چند ثانیه از صدای یک آهنگ در کافه، نام خواننده را برایتان پیامک می‌کرد. هندزفری‌های دوتکه این گوشی‌ها به شما اجازه می‌دادند تا هدفون حرفه‌ای خودتان را مستقیم به گوشی وصل کنید. برای نسل جوانی که در زنگ‌های تفریحِ مدارس، فایل‌های موسیقی را با بلوتوث و اینفرارد رد و بدل می‌کردند، واکمن‌ها فقط یک گجت نبودند؛ آن‌ها یک «هویت» بودند.

اما هر قصه زیبایی، پایانی غم‌انگیز دارد. در سال ۲۰۰۷، استیو جابز (Steve Jobs) با معرفی آیفون (iPhone)، تعریف تلفن همراه را برای همیشه تغییر داد. آیفون یک کامپیوتر جیبی بود که پخش موسیقی فقط یکی از صدها اپلیکیشن آن به شمار می‌رفت. با ظهور آیفون و پس از آن سیستم‌عامل اندروید، دیگر نیازی به چیپست‌های سخت‌افزاری پیچیده و برندینگ اختصاصی برای موسیقی نبود. سونی اریکسون در خواب زمستانی فرو رفته بود و پافشاری‌اش روی سیستم‌عامل‌های قدیمی باعث شد تا رقابت را ببازد. سرویس‌های استریم مانند اسپاتیفای تیر خلاص را زدند و در نهایت در سال ۲۰۱۱، با خروج اریکسون، این شراکت پایان یافت. امروز شاید دیگر دکمه‌ای نارنجی‌رنگ روی گوشی‌های ما نباشد، اما هر بار که با هندزفری در خیابان قدم می‌زنیم و موسیقی گوش می‌دهیم، در حال زندگی کردنِ رویایی هستیم که دبلیو۸۰۰ بیست سال پیش آن را برایمان به واقعیت تبدیل کرد.